Human Nature and Sustainability: A Moral Perspective for the Anthropocene

Door Klaas van Egmond

1

Abstract
In the current transition to the Anthropocene, the earth will be dominated from now on by human nature rather than nature. This new condition requires a transition to a new worldview and a corresponding new rational justification of morality, which includes the notion of sustainability. It is the main objective of this paper to suggest an encompassing moral framework by deriving a new common denominator for ‘human nature’. The resulting framework is based on the integration of earlier philosophical attempts made by the church (biblical revelation), Enlightenment (Kant) and post-modernity (Nietzsche). It is understood that these earlier attempts partly failed as they subsequently dealt with relevant, but one-sided aspects of a more overarching pattern of human nature. This pattern, to be presented here, is based on philosophical and psychological insights and confirmed by (meta-) historical and cultural findings and by the empirical results of a social survey.

From this combined approach a twofold, final and general aim for societal development emerges: sustainability and consciousness development. Herein, sustainability appears as a process of maintaining balance between the essential qualities of human nature, between the physical and the meta- physical qualities and between the individual-private and the collective-public qualities. This view on human nature and human dignity is inspired on the Aristotelian doctrine of the mean and indeed can be seen as integrating different earlier ethical frameworks. The virtue ethical model can ultimately vindicate and differentiate policy objectives and legitimate specific policies to achieve them. It qualifies our materialist and individualist culture as being one-sided and substantiates negative ethical judgements based thereof. As it encompasses all the earlier experiences and subsequent lessons of western civilization, the model could at least serve as a moral compass to find our ways in the Anthropocene.

1 REACTIE

  1. Hiermee wil ik graag mijn kijk op de door u voorgestelde nieuwe Europese renaissance met u delen. Op een web-site wordt je geacht korte berichten achter te laten en daarom ga ik hier en daar wat kort door de bocht. Ik hoop dat u daar begrip voor heeft. Maar allereerst, proficiat met uw boek, ik hoop dat veel mensen het gaan lezen.
    Wat ik mis in uw beschouwing zijn de mogelijkheden die nu geboden worden door de quantum fysica om heel anders te denken over wie/wat wij als mens werkelijk zijn. Ik verwijs als voorbeeld naar het werk van Prof. Richard Conn Henry en zijn essay The Universe is Mental. Of Bernardo Kastrup en zijn essay Making Sense of the Mental Universe. In dit verband is ook het denken van Stéphane Lupasco interessant. J.E. Brenner heeft daar een essay over geschreven met als titel The philosophical logic of Stéphane Lupasco.
    De interpretatie van e.e.a. laat ik graag aan uw persoonlijke imaginele denken over.
    Voor het ontwikkelen van een moreel kompas kijkt u in uw boek Homo Universalis m.i. in de achteruitkijkspiegel. Een moreel kompas kan ook geformuleerd worden op basis van de huidige wetenschappelijke kennis dat het Universum Mentaal is. Dan kan de kloof tussen ik hier en jij daar worden overbrugd. Als het straks toch misloopt in het Antropoceen en je hebt een dualistisch denk kader en een materialistisch wereldbeeld dan kan een moreel kompas zo maar als overbodige luxe worden afgedankt. Daarentegen; als je jezelf fundamenteel anders gaat begrijpen, dus niet als enkel een lichaam of een combinatie van lichaam en geest in een materiële wereld, maar als enkel geest in een mentale wereld, een wereld die je zelf schept en samen met anderen collectief vormgeeft, dan ontstaat er een opening naar een heel andere manier van denken, zijn en handelen. Dan laat je het vanzelf uit je hoofd om anderen te benadelen en je omgeving te verwoesten, want als jij dat bent dan is dat vanzelfsprekend absurd. Ik vind het gedachtegoed van Pinker, in deze tijd met de huidige wetenschappelijke inzichten in de mentale realiteit van het universum achterhaald. Als we doorgaan met dualistisch denken gaan we er nooit uitkomen. Dan blijven we op hetzelfde mentale niveau door het universum cirkelen en is er geen sprake van (collectieve) bewustzijnsontwikkeling. Als je uit die cirkel wilt ontsnappen, dan moet je out of the box durven denken. Om in de termen van Kierkegaard te spreken; je moet een ‘leap of faith’ maken. Als je wereldbeeld dualistisch is dan lijkt dit ‘absurd’. Maar goedbeschouwd is het enige dat hiervoor nodig is anders durven denken en vertrouwen in de goede afloop. In een ‘mentale’ wereld is een moreel kompas niet het eindpunt van het denken, maar het beginpunt. Daar zou uw volgende boek over kunnen gaan. Ware het niet dat we door de versnelde klimatologische ontwikkelingen in het Antropoceen nu al middenin de perfecte storm zitten: https://arctic-news.blogspot.com/2019/01/global-extinction-within-18-34-months.html.
    In het nieuwe collectieve rondje menselijke bewustzijnsontwikkeling kunnen we hopelijk gebruik maken van de inzichten uit de quantum fysica anders wordt het de zoveelste ‘repetition’. Uw boek Homo Universalis vat ik op als een uitnodiging tot een dialoog over een nieuwe Europese renaissance. Uw reactie op mijn berichtje zie ik dan ook graag tegemoet.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here